Döşeme Kesme ve Şaft Boşluğu Açma

Döşeme Kesme Nedir?

Döşeme kesme, betonarme döşemede asansör, merdiven, tesisat şaftı veya ışıklık gibi boşluklar açmak için elmas diskli makinelerle yapılan kontrollü kesimdir. Beton kırılarak değil, kesim hatlarıyla bloklara ayrılarak çıkarılır; böylece kalan döşemede çatlak oluşma riski ve çevreye yayılan titreşim en aza indirilir.

Mevcut binalarda kullanım ihtiyacı değiştikçe döşemelerde yeni boşluklara ihtiyaç duyulur. Bir apartmana sonradan asansör eklenmesi, iki katın dubleks olarak birleştirilmesi, bir fabrikada katlar arası yük geçişi ya da bir otelde yeni tesisat şaftı, döşeme kesmenin en sık görülen nedenleridir.

Boşluğun kesimle açılmasının kırıcıya göre temel farkı, kalan yapıya etkisidir. Kırıcı darbeleri döşemede ve komşu elemanlarda kılcal çatlaklara, donatı ile beton arasındaki aderansın zayıflamasına yol açabilir; kenarlar düzensiz kalır ve ek tamir gerektirir. Elmas kesimde ise kesim hattının dışındaki beton ve donatı büyük ölçüde korunur, kenarlar düz ve ölçüye uygun kalır.

Döşemede Boşluk Açmak Neden Statik Onay Gerektirir?

Döşeme yalnızca üzerindeki yükü taşımakla kalmaz; bu yükü kirişlere, perdelere ve kolonlara aktarır. Deprem sırasında ise katı bir diyafram gibi çalışarak yatay yükleri taşıyıcı elemanlara dağıtır. Boşluk açmak bu yük yollarını değiştirir; Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği (TBDY 2018) de büyük döşeme boşluklarını planda düzensizlik kapsamında değerlendirir.

Bu nedenle kesimden önce yetkili inşaat mühendisinin boşluğun konumunu, ölçüsünü ve gereken güçlendirme detaylarını belirlemesi gerekir. Mühendis, boşluğun çevresine kenar kirişi, çelik çerçeve veya lifli polimer gibi takviyeler öngörebilir; bu imalatların sırası ve geçici destek düzeni de statik projede tanımlanır. Yapının durumuna göre belediyeden tadilat izni, ortak alanlarda ise 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu çerçevesinde kat maliklerinin onayı gerekebilir. Ayrıntılar için beton kesme izin gerekir mi rehberimizi okuyabilirsiniz.

Karot Online kesimi yapar; boşluğun açılıp açılamayacağına, ölçüsüne ve güçlendirme çözümüne karar vermez. Taşıyıcı elemanda kesime yalnızca onaylı proje ve gerekli izinler tamamlandıktan sonra başlanır.

Döşeme Kesme Hangi Yöntemlerle Yapılır?

Kesim yöntemi; döşeme kalınlığına, kirişlerin varlığına, erişime ve kesimin hangi yüzeyden yapılacağına göre seçilir. Çoğu projede birden fazla yöntem birlikte kullanılır.

• Zemin kesme makinesi: Döşemenin üst yüzeyinde ilerleyerek düz ve sürekli kesim yapar; tipik döşeme kalınlıklarında hızlı ve ekonomiktir.
• Duvar testere: Raya monte edilen elmas diskle kalın döşemelerde, kirişlerde, tavandan ve dar alanlarda kesim yapılmasını sağlar.
• Tel kesme: Derin kiriş, kalın plak veya düzensiz kesitlerde elmas tel ile kesim yapılır; ayrıntılar için tel kesme sayfamıza bakabilirsiniz.
• Köşe karotları: Dikdörtgen boşlukların köşelerine karot delinir. Böylece disk köşeden taşmadan durur, köşelerde çentik etkisi azalır ve bloklar temiz ayrılır.

Blokları taşımak için kaldırma delikleri açılır ve bloklar bağlantı elemanlarıyla vinç ya da caraskala bağlanır. Kesim sulu yapıldığından toz büyük ölçüde bağlanır; oluşan çamurlu su vakumla veya setler kurularak toplanır, alt katlara ve tesisata ulaşması engellenir.

Döşeme Türüne Göre Nelere Dikkat Edilir?

Döşemenin tipi, kesim planını doğrudan etkiler. Aşağıdaki tablo sahada en sık karşılaşılan durumları özetler:

Kesim hatlarındaki donatının ve varsa tesisat hatlarının konumunu önceden görmek için donatı tespiti yapılır. Tarama sonuçları, blok bölümlemesini ve kaldırma deliklerinin yerini belirlemede de kullanılır.

Güvenli Çalışma ve Çevre Kontrolü

Döşeme kesmede en kritik an, bloğun döşemeden ayrıldığı andır. Bu nedenle geçici destekler kesim başlamadan kurulur ve çıkarılacak blokların ağırlığı önceden hesaplanır. Kesim alanının altı güvenlik bölgesi olarak kapatılır; çalışma, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na uygun kişisel koruyucu donanım ve saha düzeniyle yürütülür.

Blok ağırlığı basit bir hesapla öngörülebilir: betonarmenin birim hacim ağırlığı yaklaşık 2,5 t/m³ kabul edildiğinde, 20 cm kalınlığındaki bir döşemeden çıkarılan 1 m × 1 m ölçüsündeki blok yaklaşık 500 kg gelir. Bu nedenle blok boyutu, kaldırma ekipmanının ve blokların üzerinden taşınacağı döşemenin kapasitesine göre belirlenir.

Kullanımdaki binalarda kesim saatleri yönetimle planlanır, tahliye güzergâhı koruma malzemeleriyle kaplanır ve moloz bina içinde kontrolsüz biçimde taşınmaz. Asansör ve merdiven projelerinin genel akışını asansör ve merdiven boşluğu açma rehberimizde bulabilirsiniz.

Kesimden Sonra Hangi İmalatlar Yapılır?

Boşluğun açılması işin yalnızca bir aşamasıdır; kalıcı güvenlik, projede tanımlanan kenar imalatlarıyla sağlanır. Kesim tamamlandığında boşluk kenarları kontrol edilir ve alan bu imalatlara hazır şekilde teslim edilir.

Projeye göre tipik olarak şu çözümler uygulanır:

• Kenar kirişi veya betonarme çerçeve: Kesilen donatılar yeni elemanın donatısına bağlanır ya da kenara filiz ekilerek yeni eleman mevcut döşemeyle birlikte çalıştırılır.
• Çelik çerçeve: Boşluk çevresine profil çerçeve yerleştirilir ve kimyasal ankrajlarla döşemeye ve kirişlere bağlanır.
• Lifli polimer uygulaması: Döşeme alt yüzeyine yapıştırılan lifli polimer şeritlerle boşluk çevresindeki kesit takviye edilir.
• Kesim yüzeyinin korunması: Açıkta kalan donatı uçları projede belirtilen şekilde korozyona karşı korunur veya kaplanır.

Geçici destekler, bu imalatlar tamamlanıp yeni elemanlar yeterli dayanıma ulaşana ve mühendis onay verene kadar yerinde bırakılır. Kenar imalatları için gereken filiz ve ankraj delikleri, projede istenirse kesimle aynı programda planlanabilir.

Döşeme Kesme Fiyatını Neler Etkiler?

Fiyat, kesilecek toplam metraj ve döşeme kalınlığıyla birlikte saha koşullarına göre belirlenir. Başlıca etkenler şunlardır:

• Boşluk ölçüsü, toplam kesim uzunluğu ve döşeme kalınlığı
• Kiriş, nervür veya kalın plak kesimi gerekip gerekmediği
• Blok sayısı, blok ağırlığı ve kaldırma ekipmanı ihtiyacı
• Geçici destek kurulumunun kapsamı
• Tahliye güzergâhı, kat yüksekliği ve moloz taşıma mesafesi
• Kullanımdaki binalarda bölümlü veya mesai dışı çalışma ihtiyacı
• Sahanın konumu ve çok katlı projelerde kat sayısı

Keşifte döşeme kalınlığı, kiriş düzeni ve tahliye güzergâhı yerinde görüldüğünde, kalemleri ayrıştırılmış ve varsayımları açıkça yazılmış bir teklif hazırlanabilir.

Çalışma Öncesi Hazırlık Listesi

1. Boşluğun ölçü ve konumunu gösteren, mühendis onaylı statik projeyi ve varsa güçlendirme detaylarını hazırlayın.
2. Gerekli belediye izinlerini ve bina yönetimi ya da kat maliklerinin onayını tamamlayın.
3. Kesim alanındaki ve altındaki elektrik, su, doğalgaz ve havalandırma hatlarını belirleyin; gerekiyorsa devre dışı bırakın.
4. Alt kattaki güvenlik bölgesini boşaltın ve bu alana erişimi kısıtlayın.
5. Ekipman ve blok taşıma güzergâhını, gerekiyorsa vinç konumunu belirleyin.
6. Su ve elektrik bağlantı noktalarını, çalışma saatlerini ve moloz alanını netleştirin.

Neden Karot Online?

Karot Online döşeme kesmeyi, statik projeyle uyumlu ve adım adım kontrol edilen bir saha operasyonu olarak planlar. Kesimden önce donatı taraması yapılır, geçici destek ve blok bölümlemesi projeye göre kurgulanır, kesim sulu ve titreşimsiz yöntemlerle gerçekleştirilir. Kaldırma ve tahliye adımları önceden planlandığı için kullanımdaki binalarda da iş düzenli ilerler.

İzmir merkezli mobil ekiplerimizle Ege ve Akdeniz bölgelerinde asansör, merdiven ve şaft projeleri için program oluşturuyoruz. Projenizi ve saha fotoğraflarınızı paylaşarak teklif isteyebilirsiniz.